โรงไฟฟ้าบ้านคำชะอี

ก่อน พ.ศ. 2511 ย้อนลงไปสู่อดีต บ้านคำชะอียังไม่มีไฟฟ้าใช้ ตกกลางคืนก็อาศัยแสง "กะบอง" ภาษากลางว่า "ได้" หรือตะเกียง อย่างที่สุดคือตะเกียงเจ้าพายุ แต่มีน้อยหลังคาเรือนที่มีตะเกียงเจ้าพายุ จะมีแต่ร้านค้าและผู้มีอันจะกิน เช่น ครู เป็นต้น ส่วนไฟฟ้าเห็นเฉพาะในโอกาสที่รถขายยามาฉายหนัง ซึ่งมีเข้ามาปีละหน โรงไฟฟ้าบ้านคำชะอีนั้น เริ่มตั้งเมื่อ พ.ศ. 2511 สมัยนั้นมีนายตรอง อุปัญญ์ เป็นกำนัน ผู้ที่เป็นหัวเรี่ยวหัวแรงที่สำคัญที่ทำเรื่องขอโรงไฟฟ้า คือ นายสมนึก เคนโพธิ์ พัฒนาการตำบลคำชะอีในขณะนั้น ท่านเป็นคนจังหวัดขอนแก่น แต่ได้มาเป็นเขยของบ้านคำชะอี เมื่องบประมาณตกมาแล้ว ชาวบ้านก็ระดมกันหาเสา ซึ่งเป็นเสาไม้เนื้อแข็ง ติดตั้งฝังจนรอบหมู่บ้าน แล้วจัดหาตัวไม้เพื่อตั้งโรงไฟฟ้า และบ้านพักของเจ้าหน้าที่ โดยเริ่มดำเนินการก่อสร้างเมื่อประมาณเดือนกุมภาพันธ์ 2511 พอถึงปลายปีก็สำเร็จและได้จ่ายกระแสไฟฟ้าเข้าตามบ้านเรือนภายในหมู่บ้านสถานที่ตั้งโรงไฟฟ้าและบ้านพักเจ้าหน้าที่นั้น ในปัจจุบันนี้คือตรงมุมรั้วโรงเรียนคำชะอีพิทยาคมทางทิศใต้ด้านตะวันออก ใกล้บ้านพักครู เป็นโรงไฟฟ้าที่ใช้เครื่องจักรปั่น แต่ละวันจะเริ่มปล่อยกระแสไฟตั้งแต่เวลา 18: 00-24: 00 น.

ชาวบ้านทุกครัวเรือนต่างชื่นชมยินดีที่มีไฟฟ้าใช้ จึงพากันจัดงานฉลองโรงไฟฟ้าอย่างยิ่งใหญ่ ร่วมลงขันกันจ้างหมอลำเรื่องต่อกลอนคณะที่โด่งดังที่สุดของภาคอีสานในสมัยนั้น คือ "คณะรังสิมันต์" มีหมอลำ ทองคำ เพ็งดี (พระเอก) และ หมอลำฉวีวรรณ ดำเนิน (นางเอก) ซึ่งลำได้ไพเราะมากทั้งทำนองและเสียงลำ จึงเรียกกันง่ายๆ ว่า "หมอลำคณะทองคำ-ฉวีวรรณ" สถานที่จัดงานใช้สนามโรงเรียนชุมชนบ้านคำชะอี การมีหมอลำคณะดังมาลำสมัยนั้นเป็นที่ฮือสามาก ข่าวโจษจันไปไกลถึงต่างหมู่บ้าน ต่างตำบล ต่างอำเภอ ต่างจังหวัด มีคนมาดูอย่างมืดฟ้ามัวดิน

เจ้าหน้าที่ที่มีหน้าที่ควบการเปิด - ปิด เครื่องกำเนิดไฟฟ้า และจ่ายกระแสไฟฟ้า เรียกว่า"หัวหน้าหน่วยบริการไฟฟ้าย่อย" หัวหน้าหน่วยคนแรกที่ทางการไฟฟ้าส่งมาคือ "นายสมประสงค์ ศรีหาจักร" ( คนบ้านคำชะอี ชื่อเล่นว่า "ตึ๋ง" เป็นลูกชายของท่านอาจารย์แถม ศรีหาจักรและเป็นพี่ชายของนายเกียรติศักดิ์ ศรีหาจักร (หรือคุณเถิกเพ็ญแขซาวด์) เมื่อนายสมประสงค์เสียชีวิต ทางการไฟฟ้าก็ได้ส่ง "นายวิชิต อ้วนไตร" มาแทน เมื่อนายวิชิตย้าย "นายไพบูลย์ วิเศษสุนทร" มาแทน

ต่อมาเมื่อประมาณ พ.ศ. 2515 การไฟฟ้าก็ได้พัฒนามาเรื่อยๆ ทางการไฟฟ้าได้จัดงบมาพัฒนา เสาเดิมที่เป็นเสาไม้ก็เปลี่ยนเป็นเสาดอนกรีตเสริมเหล็ก และไฟฟ้าเดิมที่ใช้เครื่องจักรปั่นกระแสไฟก็มาเป็นไฟฟ้าเขื่อน และปล่อยกระแสไฟฟ้าตลอด 24 ชั่วโมง โรงไฟฟ้าเดิมก็รื้อถอนเดี๋ยวนี้บริเวณโรงไฟฟ้าเดิมก็เป็นส่วนหนึ่งของโรงเรียนคำชะอีพิทยาคม

นายไพบูลย์ วิเศษสุนทร หัวหน้าหน่วยก็ได้ย้ายเข้ามุกดาหาร ตำแหน่งหัวหน้าหน่วยก็ว่างลง คงมีแต่ผู้ควบคุมการจ่ายกระแสไฟฟ้า จนกระทั่ง พ.ศ. 2524 การไฟฟ้าจึงได้ส่ง นาย สมพงษ์ น่านโพธิ์ศรี (คนอำเภอนาแก จ. นครพนม) มาเป็นหัวหน้าหน่วยแทนจนถึงปัจจุบันนี้ และต่อมานายสมพงษ์ ก็ได้เป็นเขยบ้านคำชะอีจนถึงปัจจุบัน

พ.ศ. 2536 ทางการไฟฟ้ามีการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างการบริหารงาน โดยได้ยุบหน่วยบริการไฟฟ้าย่อยบ้านคำชะอีไปรวมกับ "การไฟฟ้าส่วนภูมิภาคสาขาอำเภอคำชะอี" มาจนถึงปัจจุบัน (นายเหมย สุวรรณไตรย์ นายสมพงษ์ น่านโพธิ์ศรี. 1 พ.ย. 2552 : สัมภาษณ์)